Lapbook o jesieni to teczka z kartonu A3 złożona na trzy części, do której dziecko wkleja przez tydzień ruchome elementy: harmonijkę z cyklem życia dyni, kieszonkę z zasuszonymi liśćmi, koło pogody, mini-książeczkę o grzybach i klapki z darami jesieni. W przedszkolu lapbook robi się wspólnie, jeden na grupę; w klasach 1–3 każde dziecko ma swój.
W tym artykule
- Czym jest lapbook i dlaczego działa jesienią
- Osiem elementów do środka – i skąd je wziąć
- Jak złożyć teczkę: trzy formaty
- Plan na pięć dni – jeden element dziennie
- Harmonijki z cyklem życia – serce jesiennego lapbooka
- Lista materiałów i organizacja w klasie
- Najczęstsze pytania
Czym jest lapbook i dlaczego działa jesienią
Lapbook to teczka z kartonu, zwykle A3 złożona do formatu A4, w której zamiast kartek są ruchome elementy: harmonijki, klapki, kieszonki, koła do obracania, mini-książeczki. Dziecko nie czyta lapbooka – ono go otwiera, rozkłada, obraca. Dlatego lapbook działa lepiej niż plansza: wiedza jest „schowana” i trzeba ją odkryć.
Jesień jest najlepszym tematem na pierwszy lapbook w roku, bo materiał leży na ziemi: liście, kasztany, żołędzie, pestki dyni. Do tego dwa cykle życia, które dzieci mogą zobaczyć w tym samym miesiącu – dynia i grzyb – i które mają gotowe karty-harmonijki do wklejenia. Lapbook powstaje przez tydzień, po jednym elemencie dziennie, i zostaje na cały rok jako ściąga z jesieni.
Harmonijka z 7 etapami pod dynią
Cykl życia dyni – karta edukacyjna do wycinania i składania
Karta do wycinania i składania: nasiono, kiełek, sadzonka, pnącze, kwiat, mała i dojrzała dynia. Wersja kolorowa i czarno-biała. Do zeszytu, lapbooka i na Dzień Dyni.
10,00 zł PDF do pobrania i druku
Zobacz w sklepie →
Osiem elementów do środka – i skąd je wziąć
| Harmonijka „Cykl życia dyni” | pasek z 7 etapami od nasiona do dyni pod okładką w kształcie dyni | gotowa karta do druku (kolorowa lub do pokolorowania) | 5+ |
| Harmonijka „Cykl życia grzyba” | 7 etapów od zarodnika do nowych zarodników pod grzybkiem | gotowa karta do druku | 5+ |
| Kieszonka z liśćmi | koperta z kartonu, w środku 4–5 zasuszonych liści z podpisami drzew | spacer + koperta | 3+ |
| Koło pogody | dwa koła spięte pinezką: obracając, dziecko ustawia dzisiejszą pogodę | szablon z koła, pinezka | 4+ |
| Klapki „Dary jesieni” | pasek z 4 klapkami: pod każdą rysunek lub naklejka (kasztan, żołądź, jarzębina, dynia) | pasek kartonu nacięty na klapki | 3+ |
| Mini-książeczka „Co robią zwierzęta jesienią” | 4 kartki A6 zszyte: jeż, wiewiórka, bocian, niedźwiedź | kartki + zszywacz | 5+ |
| Kieszonka „Zbieram pestki” | koperta z pestkami dyni do policzenia (10, 20) | koperta, wysuszone pestki | 4+ |
| Kalendarz jesieni | 3 kartki miesięcy z zaznaczonymi datami: Dzień Jabłka, Dzień Dyni, Andrzejki | kartki z tabelką | klasy 1–3 |
Nie trzeba wszystkich ośmiu. Przedszkole robi 4–5 (kieszonka, klapki, koło pogody, jedna harmonijka), klasy 1–3 – wszystkie. Siedem etapów dyni opisałam w tekście cykl życia dyni dla dzieci, a grzyba w cykl życia grzyba dla dzieci.
Harmonijka z 7 etapami pod grzybkiem
Cykl życia grzyba – karta edukacyjna do wycinania i składania
Karta do wycinania i składania: od zarodników przez grzybnię do dojrzałego grzyba. Wersja kolorowa i czarno-biała, instrukcja. Do zeszytu, lapbooka i kącika przyrodniczego.
10,00 zł PDF do pobrania i druku
Zobacz w sklepie →
Jak złożyć teczkę: trzy formaty
Podstawą jest karton A3 (180–250 g, taki jak blok techniczny). Trzy sposoby złożenia, od najprostszego:
| Książka | A3 na pół – dwie strony wewnątrz | 4–5 elementów | 3–4 lata, lapbook grupowy |
| Okiennice | A3 z dwoma skrzydłami zagiętymi do środka, które spotykają się na środku | 6–8 elementów | 5–6 lat, klasy 1–3 – standard |
| Okiennice z dodatkową klapą | jak wyżej plus dolna klapa zagięta do góry (z A3 w pionie) | 8–10 elementów | klasy 2–3 |
Okładkę zewnętrzną robimy na końcu: tytuł „Jesień”, imię dziecka i – w klasach 1–3 – rysunek liścia odrysowanego z prawdziwego. W przedszkolu okładkę dekoruje cała grupa odciskami liści w farbie.
Plan na pięć dni – jeden element dziennie
| Poniedziałek | teczka + kieszonka z liśćmi | spacer po liście (dzieci zbierają po 5, suszymy w gazecie od piątku) | 30 min |
| Wtorek | klapki „Dary jesieni” + koło pogody | kasztany, żołędzie i jarzębina na stole do obejrzenia | 30 min |
| Środa | harmonijka „Cykl życia dyni” | dynia na stole: krojenie, pestki do suszenia na kieszonkę | 30 min |
| Czwartek | harmonijka „Cykl życia grzyba” lub mini-książeczka o zwierzętach | pieczarka i lupa; opowieść o grzybni | 30 min |
| Piątek | kieszonka z pestkami + okładka | pestki wysuszone od środy; odciski liści w farbie | 30 min |
Lapbook robiony w jeden dzień to lapbook sklejony przez nauczyciela. Lapbook robiony przez tydzień to lapbook, który dziecko potrafi opowiedzieć od deski do deski.
Harmonijki z cyklem życia – serce jesiennego lapbooka
Z ośmiu elementów dwa niosą najwięcej wiedzy: harmonijki z cyklem życia dyni i grzyba. Obie mają tę samą formę – pasek z siedmioma etapami składany w zygzak i przyklejany pod okładką w kształcie dyni albo grzybka – więc dziecko, które złoży pierwszą, drugą robi bez instrukcji. I obie uczą tego samego porównania: dynia zaczyna się od nasiona, grzyb od zarodnika, a obie kończą się nowymi nasionami i nowymi zarodnikami.
W lapbooku harmonijkę przyklejamy tylko okładką (grzbietem) do teczki, tak żeby dało się ją rozłożyć w prawo. Dwie harmonijki na jednej stronie teczki – dynia u góry, grzyb u dołu – mieszczą się na formacie „okiennice”. Jak wydrukować i złożyć kartę, żeby harmonijka nie rozpadła się po tygodniu, opisałam na blogu sklepu: Cykl życia dyni – jak wydrukować i złożyć kartę. O samej formie harmonijki i innych jej zastosowaniach piszę w tekście harmonijka edukacyjna dla dzieci.
Lista materiałów i organizacja w klasie
Na jedno dziecko: karton A3 (blok techniczny), 2 koperty lub kartki na kieszonki, karta „Cykl życia dyni” i ewentualnie „Cykl życia grzyba” na papierze 160 g, szablon koła pogody, pinezka z zabezpieczeniem lub spinacz, pasek kartonu na klapki, 4 kartki A6 na mini-książeczkę, klej w sztyfcie, nożyczki, kredki. Na grupę: liście zebrane tydzień wcześniej, kasztany, pestki dyni wysuszone, farba i gąbka do okładki. Lapbooki przechowujemy w pudle po papierze A4 ustawione pionowo – w teczkach dzieci gniotą się po tygodniu. Jak zorganizować tydzień lapbooka w klasie z podziałem zadań i gotowymi szablonami, opisałam na Warsztacie Nauczyciela: Lapbook jesienny w klasie – jak zorganizować. Inne gotowe lapbooki – na początek roku i o relacjach – znajdziesz w tekście lapbook na rozpoczęcie roku.
Promocja w sklepie
Kup 2 materiały, trzeci dostajesz gratis
W sklepie Kwiecień Academy stale działa promocja 2+1: dodaj do koszyka trzy materiały, a najtańszy zostanie odliczony automatycznie przy kasie, bez kodu. Do lapbooka pasują karty „Cykl życia dyni” i „Cykl życia grzyba” w formie harmonijki oraz dekoracja z cyklem dyni do kącika. Zobacz wszystkie cykle rozwojowe →
Skarbiec Kwiecień Academy
Masz Skarbiec? Ten materiał już na Ciebie czeka
„Cykl życia dyni – karta edukacyjna do wycinania i składania” jest też dostępny w Skarbcu — abonamencie z dostępem do całej bazy materiałów do druku ze sklepu Kwiecień Academy. jeżeli masz Skarbiec, pobierasz plik od razu, bez osobnego zakupu. Pobierz w Skarbcu → · Czym jest Skarbiec?
Najczęstsze pytania
Harmonijkę z cyklem życia dyni (i grzyba), kieszonkę z zasuszonymi liśćmi, koło pogody, klapki z darami jesieni, mini-książeczkę o zwierzętach jesienią, kieszonkę z pestkami do liczenia i kalendarz jesieni. Przedszkole robi 4–5 elementów, klasy 1–3 – wszystkie.
Z kartonu A3 z bloku technicznego (180–250 g), złożonego w „okiennice” – dwa skrzydła zagięte do środka. Dla 3–4-latków wystarczy A3 złożone na pół.
Tydzień po 30 minut dziennie – jeden element na dzień. Lapbook robiony w jeden dzień jest zwykle sklejany przez nauczyciela, a dzieci nie potrafią go potem opowiedzieć.
Tak, w wersji grupowej: jeden lapbook na grupę, format „książka”, 4 elementy (kieszonka z liśćmi, klapki, koło pogody, odciski na okładce). Harmonijki z cyklem życia zostawiamy dla 5-latków.
Tylko okładką (grzbietem) do teczki, tak żeby pasek z etapami rozkładał się w prawo. Dwie harmonijki – dynia i grzyb – mieszczą się jedna nad drugą na jednym skrzydle.
Tak – karty „Cykl życia dyni” i „Cykl życia grzyba” są w abonamencie Skarbca Kwiecień Academy bez osobnego zakupu.
Przeczytaj też
- Harmonijka edukacyjna dla dzieci – jak działa i do czego
- Cykl życia dyni dla dzieci
- Cykl życia grzyba dla dzieci
- Lapbook na rozpoczęcie roku
- Kącik przyrodniczy – jesień w przedszkolu
twórczyni materiałów edukacyjnych 💛
Cześć, jestem Magdalena Kwiecień — serce Kwiecień Academy
Tworzę materiały edukacyjne dla dzieci, nauczycielek i rodziców, wkładając w każdy projekt ogrom serca, kreatywności i miłości do dziecięcego świata.
Kocham piękne, praktyczne rozwiązania, które nie tylko ułatwiają pracę, ale też wywołują uśmiech i zamieniają naukę w prawdziwą przygodę.
