OIKEIOS LOGOS - manifest fundacyjny językoznawstwa jako nauki centralnej.
1. DEKLARACJA jako wstęp
Nie istnieje u człowieka poznanie poza językiem.
Nie istnieje nauka poza językiem.
Nie istnieje wspólnota ludzka poza językiem.
A jednak język - ten najbardziej oczywisty z naturalnych fenomenów człowieka nazywającego (Homo nominans) - pozostaje systematycznie niedostrzegany, marginalizowany, redukowany do roli narzędzia pomocniczego.
Niniejszy manifest językoznawcy jest sprzeciwem wobec tej w pełni nieuprawnionej redukcji.
2. OIKOS: drugi dom człowieka
Człowiek zamieszkuje dwa domy.
Pierwszy dom to dom biologiczny: środowisko ziemskie (ziemski nośnik), wspólne wszystkim organizmom (całemu biosowi).
Drogi dom to oikos języka i kultury - środowisko wyłącznie ludzkie, w którym powstaje (jest generowany) jednostkowy i zbiorowy sens istnienia, wiedza i wspólnota ludzka.
Wobec tego:
Nie wchodzimy do tego ‘domu’.
Rodzimy się w nim.
Trwamy w nim przez cały okres naszego osobniczego istnienia.
Nie możemy go opuścić.
Język nie jest narzędziem.
Język jest środowiskiem.
Poznanie języka nie dokonuje się poprzez punktowe jego uchwycenie, ale przez ruch.
Peripatos - przechadzka - jest tutaj adekwatną figurą epistemologiczną językoznawstwa jako dyscypliny naukowej. Jest bowiem:
- ruchem przez wszystkie poziomy struktury języka,
- ruchem przez wielorakie dyskursy i zasoby,
- ruchem przez wielorakie tradycje i regiony występowania,
- ruchem przez własne doświadczenia badawcze językoznawcy.
Wobec tego:
Nie ma jednego punktu widzenia na język.
Jest tylko nieustanne przemieszczanie się w jego obrębie.
Cały artykuł na stronie: https://uniwersyteckie.pl/nauka/prof-stanislaw-puppel-oikeios-logos
Tekst: Prof. Stanisław Puppel
Fot. Władysław Gardasz
