Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu od trzech dekad aktywnie uczestniczy w działaniach The Baltic University Programme (BUP) - jednej z największych sieci współpracy akademickiej w regionie Morza Bałtyckiego. Zaangażowanie UAM obejmuje edukację, badania naukowe, rozwój kompetencji studentów i doktorantów oraz współtworzenie międzynarodowych projektów poświęconych najważniejszym wyzwaniom współczesności: zrównoważonemu rozwojowi, ochronie środowiska, demokracji i bezpieczeństwu społecznemu.
Baltic University Programme powstał w 1991 r., krótko po rozpadzie bloku wschodniego, jako odpowiedź środowiska akademickiego na nowe możliwości współpracy w regionie Morza Bałtyckiego. Inicjatywa ta od samego początku była koordynowana przez Uniwersytet w Uppsali - jedną z najstarszych i najbardziej renomowanych uczelni Europy - który do dziś odpowiada za koordynację całej sieci. Założycielem programu był szwedzki biochemik prof. Lars Rydén, który dostrzegł szansę na wykorzystanie współpracy akademickiej do budowania demokratycznych więzi między państwami regionu po zakończeniu zimnej wojny. Jego wizją było stworzenie sieci, w której studenci i naukowcy z różnych państw wspólnie poszukiwaliby rozwiązań problemów środowiskowych, społecznych i rozwojowych regionu Morza Bałtyckiego.
Przez minione trzy dekady działalności BUP rozrósł się do imponujących rozmiarów: dziś skupia ponad 110 uniwersytetów z jedenastu państw regionu Morza Bałtyckiego, tworząc wyjątkową platformę długoterminowej współpracy akademickiej w dziedzinie edukacji, badań naukowych i zaangażowania społecznego. Sieć regularnie organizuje konferencje studenckie, warsztaty doktoranckie, sympozja, szkoły letnie oraz kursy doskonalenia zawodowego dla nauczycieli akademickich. W następstwie pełnoskalowej agresji Rosji na Ukrainę w 2022 r. kooperacja z uczelniami z Rosji i Białorusi została zawieszona do odwołania.
Fundamentem działalności BUP są dwie najważniejsze wartości: przekonanie o roli uniwersytetów jako filarów demokracji oraz promocja zrównoważonego rozwoju. W czasach narastających napięć geopolitycznych, kryzysów środowiskowych i społecznej polaryzacji wartości te nabierają szczególnego znaczenia. Uniwersytety nie są wyłącznie miejscami tworzenia wiedzy. Pełnią również funkcję przestrzeni rozwijania krytycznego myślenia, odpowiedzialności obywatelskiej i odporności społecznej. Jednocześnie państwa regionu Morza Bałtyckiego mierzą się ze wspólnymi wyzwaniami środowiskowymi, dlatego kooperacja naukowa i edukacyjna w zakresie zrównoważonego rozwoju pozostaje jednym z najważniejszych zadań sieci.
Cały artykuł na stronie: https://uniwersyteckie.pl/nauka/uam-w-sieci-uniwersytetu-baltyckiego
Tekst: Prof. UAM Tomasz Brańka
Fot. Władysław Gadasz
